Nội dung bài viết
Trên mỗi CB chống giật (RCBO, RCCB, ELCB) đều có một nút nhỏ ghi chữ T hoặc Test. Nhiều nhà lắp xong là không bao giờ nhấn tới. Đây lại là cách nhanh nhất, chỉ mất khoảng 1 phút, để biết lớp bảo vệ chống điện giật còn hoạt động hay không.
Nút Test làm gì
Thiết bị chống dòng rò so sánh dòng điện đi trên dây pha và dòng quay về trên dây trung tính. Khi chênh lệch đạt ngưỡng dòng rò định mức (IΔn), ví dụ 30 mA, thiết bị cắt mạch.
Nút Test nối một điện trở nhỏ bên trong thiết bị để tạo ra một dòng rò giả lớn hơn ngưỡng. Nếu cơ cấu đo và cơ cấu cắt còn tốt, thiết bị phải nhảy ngay.
Bao lâu nên thử một lần
- Định kỳ: nhiều nhà sản xuất khuyến nghị nhấn nút Test hằng tháng, tối thiểu 6 tháng một lần. Tần suất cụ thể in trên thiết bị hoặc trong hướng dẫn đi kèm.
- Ngay sau mùa mưa lũ, sau khi tủ điện bị ẩm hoặc bị ngập: hơi ẩm và bụi bẩn có thể làm cơ cấu cắt bị kẹt hoặc chậm tác động.
- Sau khi có sét đánh gần, hoặc khi thiết bị vừa cắt một sự cố lớn.
Cách thử đúng
- Báo cho người đang dùng điện trên mạch đó, tắt máy tính và thiết bị đang chạy dở để tránh mất dữ liệu.
- Thiết bị phải đang có điện và đang đóng. Nút Test chỉ hoạt động khi có điện.
- Nhấn dứt khoát nút T một lần.
- Thiết bị phải nhảy ngay, cần gạt về vị trí OFF.
- Gạt lên ON để cấp điện lại.
Với tủ có nhiều tầng bảo vệ, ví dụ RCCB 100 mA ở tủ tổng và RCBO 30 mA ở từng nhánh, hãy thử từng thiết bị một.
Nhấn mà không nhảy thì sao
- Thử lại một lần nữa. Nếu vẫn không nhảy, coi như thiết bị đã hỏng.
- Không tiếp tục dùng mạch đó cho người (ổ cắm, nhà tắm, bình nóng lạnh) cho đến khi thay thiết bị mới.
- Gọi thợ điện có chuyên môn kiểm tra và thay thế. Nên chọn thiết bị cùng dòng định mức và cùng IΔn, xem các loại tại RCBO và RCCB.
Nút Test không kiểm tra được gì
Nút Test chỉ cho biết cơ cấu bên trong còn hoạt động. Nó không kiểm tra được:
- Dây tiếp địa còn tốt hay đã đứt, đã mục.
- Thời gian cắt và dòng rò thực tế mà thiết bị cắt.
- Thiết bị có được đấu đúng (pha, trung tính) hay không.
Những việc này cần thợ điện đo bằng máy đo chuyên dụng khi nghiệm thu hoặc bảo trì định kỳ. Muốn chọn đúng ngưỡng 30, 100 hay 300 mA cho từng mạch, xem RCCB và RCBO: chọn dòng rò 30, 100, 300 mA.
Nhấn nút Test là thao tác an toàn cho người dùng. Việc mở tủ, tháo lắp hoặc thay thiết bị phải do người có chuyên môn thực hiện, sau khi đã cắt điện.
Thiết bị VITCO liên quan
- RCBO Tengen TGB1NLE, TGL1N: aptomat chống giật có bảo vệ quá tải, ngắn mạch; dòng rò 30 mA, khả năng cắt 4,5–10 kA tùy mã, dùng riêng cho từng mạch.
- RCCB Tengen TGB1NL-63: cầu dao chống dòng rò đặt đầu nhánh, bảo vệ chống giật cho cả nhóm mạch phía sau.
Cần đối chiếu model cho công trình cụ thể, gửi yêu cầu báo giá để kỹ sư VITCO hỗ trợ.
Nguồn tham khảo
- IEC 61008-1: Residual current operated circuit-breakers without integral overcurrent protection (RCCB), yêu cầu về thiết bị thử.
- IEC 61009-1: Residual current operated circuit-breakers with integral overcurrent protection (RCBO).
- Hướng dẫn sử dụng RCBO, RCCB của các nhà sản xuất (Schneider Electric, Tengen, Mitsubishi Electric) về tần suất nhấn nút Test.
